Καμπανάκι κινδύνου για την προβληματική πορεία υλοποίησης των Τοπικών και Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων στην Ελλάδα κρούει η Κομισιόν με την απάντηση που δίνει, δια του Ευρωπαίου Επιτρόπου Πάολο Τζεντιλόνι, σε σχετική ερώτηση που είχε καταθέσει ο Αντιπρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και επικεφαλής της Ευρωομάδας του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία, Δημήτρης Παπαδημούλης.

Το έργο με συνολικό προϋπολογισμό άνω των 340 εκ. ευρώ, έχει ενταχθεί στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ)  και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την ολοκλήρωση των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων σε 700 δημοτικές ενότητες και την ολοκλήρωση 5 Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων. Ωστόσο, βρίσκεται σε στασιμότητα, καθώς όπως επισημαίνουν επιστημονικοί φορείς, όπως ο Σύλλογος Ελλήνων Πολεοδόμων και Χωροτακτών, μια σειρά από αστοχίες, αντιφάσεις και καθυστερήσεις στην υλοποίησή του εγκυμονούν κινδύνους για την έγκαιρη ολοκλήρωσή του. Επιπλέον και «σύμφωνα με το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, μέχρι τις 8.6.2023 έχουν συμβασιοποιηθεί μόλις 7 μελέτες, μέγεθος που αποκλίνει σημαντικά από το ορόσημο του 30% των μελετών για το 4ο τρίμηνο του 2022, σύμφωνα με την απόφαση ένταξης του έργου, καθώς και από το ορόσημο του 100% του συνόλου των συμβάσεων για το 4ο τρίμηνο του 2023».

Με δεδομένη την γεμάτη αστοχίες, αντιφάσεις και καθυστερήσεις πορεία υλοποίησης του πολεοδομικού σχεδιασμού, ο επικεφαλής της Ευρωομάδας του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία ρωτούσε την Κομισιόν «εάν είναι ενήμερη για τις μεγάλες καθυστερήσεις αυτές», «με ποιο τρόπο προτίθεται να διασφαλίσει την ομαλή εξέλιξη και την έγκαιρη ολοκλήρωση της πολεοδομικής μεταρρύθμισης των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων μέχρι και την έκδοση των σχετικών Προεδρικών Διαταγμάτων», αλλά και «ποιες είναι οι προβλέψεις - υποχρεώσεις από την παραλαβή των μελετών μέχρι την έκδοση των οικείων Προεδρικών Διαταγμάτων που θα πραγματοποιηθούν εκτός των χρονικών ορίων του ΤΑΑ».

Επιβεβαιώνοντας τις μεγάλες καθυστερήσεις, ο Επίτροπος Τζεντιλόνι αναφέρει πως «μέχρι στιγμής, οι ελληνικές αρχές έχουν υποβάλει στην Επιτροπή το τρίτο αίτημα πληρωμής» για το οποίο «η Επιτροπή βρίσκεται στη διαδικασία αξιολόγησης του εν λόγω αιτήματος». Παράλληλα, υπογραμμίζει πως «η μεταρρύθμιση θα θεωρηθεί ότι έχει ολοκληρωθεί εάν ολοκληρωθούν τοπικά πολεοδομικά σχέδια σε 700 δημοτικές ενότητες, καθώς και πέντε ειδικά πολεοδομικά σχέδια», με ενδεικτική ημερομηνία ολοκλήρωσης στις 31 Δεκεμβρίου 2025. Τέλος, ο Ευρωπαίος Επίτροπος προσθέτει πως «η Επιτροπή διατηρεί τακτική εργασιακή επαφή με τις ελληνικές αρχές για την παρακολούθηση της προόδου όσον αφορά την εφαρμογή της εν λόγω μεταρρύθμισης και για τη συζήτηση τρόπων μετριασμού πιθανών κινδύνων και επίλυσης τυχόν ζητημάτων που ενδέχεται να προκύψουν».

Ακολουθούν πλήρεις η απάντηση και η ερώτηση:

Απάντηση του κ. Gentiloni
εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
 
Η πρωτοβουλία «Εκπόνηση πολεοδομικών σχεδίων σε εφαρμογή της μεταρρύθμισης της πολεοδομικής πολιτικής» περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων δράσεων, α) την εκπόνηση τοπικών πολεοδομικών σχεδίων και β) την εκπόνηση ειδικών πολεοδομικών σχεδίων με ενδεικτική ημερομηνία ολοκλήρωσης στις 31 Δεκεμβρίου 2025. Τα ενδιάμεσα ορόσημα αριθ. 27 και αριθ. 28 αποτελούν μέρος της τρίτης και της πέμπτης αίτησης πληρωμής αντίστοιχα. Η τρίτη αίτηση πληρωμής υποβλήθηκε από την Ελλάδα στις 16 Μαΐου 2023. 
Απαντώντας στις ερωτήσεις του κ. βουλευτή: 
1. Μέχρι στιγμής, οι ελληνικές αρχές έχουν υποβάλει στην Επιτροπή το τρίτο αίτημα πληρωμής, συμπεριλαμβανομένου του ορόσημου αριθ. 27, το οποίο συνίσταται στην κοινοποίηση της ανάθεσης για το 30 % των συμβάσεων για τα υποέργα που περιλαμβάνονται στη μεταρρύθμιση. Η Επιτροπή βρίσκεται ακόμη στη διαδικασία αξιολόγησης του εν λόγω αιτήματος. Αξίζει να σημειωθεί ότι τα ορόσημα αριθ. 27 και αριθ. 28 δεν απαιτούν την υπογραφή των συμβάσεων, αλλά την κοινοποίηση της απόφασης ανάθεσης.
2. Η Επιτροπή διατηρεί τακτική εργασιακή επαφή με τις ελληνικές αρχές για την παρακολούθηση της προόδου όσον αφορά την εφαρμογή της εν λόγω μεταρρύθμισης και για τη συζήτηση τρόπων μετριασμού πιθανών κινδύνων και επίλυσης τυχόν ζητημάτων που ενδέχεται να προκύψουν. 
3. Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι τα χρονοδιαγράμματα για την ολοκλήρωση των μέτρων που ορίζονται στις αποφάσεις του Συμβουλίου για την έγκριση των σχεδίων είναι απλώς ενδεικτικά. Η μεταρρύθμιση θα θεωρηθεί ότι έχει ολοκληρωθεί εάν ολοκληρωθούν τοπικά πολεοδομικά σχέδια σε 700 δημοτικές ενότητες, καθώς και πέντε ειδικά πολεοδομικά σχέδια.

Ερώτηση με αίτημα γραπτής απάντησης E-001994/2023
προς την Επιτροπή
Άρθρο 138 του Κανονισμού
Δημήτριος Παπαδημούλης (The Left)

Θέμα: Πορεία υλοποίησης των Τοπικών και Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων που έχουν ενταχθεί στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας

Το έργο «(Sub.1) Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια (ΤΠΣ) — (Sub.2) Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια (ΕΠΣ)» έχει ενταχθεί στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ)[1]με συνολικό προϋπολογισμό άνω των 340 εκατ. ευρώ και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, την ολοκλήρωση των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων σε 700 δημοτικές ενότητες και την ολοκλήρωση 5 Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων. Επιστημονικοί φορείς, όπως ο Σύλλογος Ελλήνων Πολεοδόμων και Χωροτακτών, επισημαίνουν αστοχίες, αντιφάσεις και καθυστερήσεις που δημιουργούν συνθήκη στασιμότητας στον χωρικό σχεδιασμό και ενδεχόμενους κινδύνους στην έγκαιρη ολοκλήρωσή του[2]. Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας επιβεβαίωσε ότι μέχρι τις 8.6.2023 έχουν συμβασιοποιηθεί μόλις 7 μελέτες[3]. Το μέγεθος αυτό αποκλίνει σημαντικά από το ορόσημο του 30 % των μελετών για το 4ο τρίμηνο του 2022, σύμφωνα με την απόφαση ένταξης του έργου, καθώς και από το ορόσημο του 100 % του συνόλου των συμβάσεων για το 4ο τρίμηνο του 2023.

Ερωτάται η Επιτροπή:

1) Είναι ενήμερη για τις μεγάλες καθυστερήσεις που θέτουν σε κίνδυνο την επιτυχή ολοκλήρωση του πολεοδομικού σχεδιασμού, με ορόσημο το 4ο τρίμηνο του 2025;

2) Με ποιον τρόπο προτίθεται να διασφαλίσει την ομαλή εξέλιξη και την έγκαιρη ολοκλήρωση της πολεοδομικής μεταρρύθμισης των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων μέχρι και την έκδοση των σχετικών Προεδρικών Διαταγμάτων;

3) Ποιες είναι οι προβλέψεις - υποχρεώσεις από την παραλαβή των μελετών μέχρι την έκδοση των οικείων Προεδρικών Διαταγμάτων που θα πραγματοποιηθούν εκτός των χρονικών ορίων του ΤΑΑ;

Πηγή: Η Εφημερίδα των Συντακτών

Τη συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα στην ενεργή διαχείριση των δασών πρότεινε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Θεόδωρος Σκυλακάκης

Ξεκάθαρη πλέον η θέση της κυβέρνησης του Κ. Μητσοτάκη δια στόματος του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Για του λόγου το αληθές, παραθέτουμε ρεπορτάζ του «Οικονομικού Ταχυδρόμου»: 

«Σκυλακάκης στο CNN: Συμμετοχή ιδιωτών στη διαχείριση των δασών

Τη συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα στην ενεργή διαχείριση των δασών πρότεινε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Θεόδωρος Σκυλακάκης.

Με δηλώσεις του στο CNN ο υπουργός περιέγραψε την κατάσταση στην Αττική με τις πυρκαγιές και τόνισε πως «απαιτούνται χρηματικοί πόροι και συμμετοχή και του ιδιωτικού τομέα και των αγορών για τον καθαρισμό των δασών».

Μάλιστα, όπως σημείωσε, «χρειαζόμαστε τον ιδιωτικό τομέα, πρέπει να αξιοποιήσουμε την καύσιμη ύλη που έχει συγκεντρωθεί στα δάση εδώ και δεκαετίες: Είτε για βιοκαύσιμα, είτε για ενέργεια είτε για προϊόντα ξύλου».

Αλλαγή τρόπου πρόληψης

Σύμφωνα με τον κ. Σκυλακάκη απαιτείται αλλαγή του τρόπου πρόληψης των δασών «διαφορετικά θα χάσουμε τα δάση».

«Πρέπει ο ιδιωτικός τομέας να γίνει μέρος της πολιτικής μας. Είναι ανάγκη να εμπλακεί ώστε να βγει η καύσιμη ύλη (σ.σ. βιομάζα) από τα δάση και να αξιοποιηθεί από την αγορά».

Ο ίδιος εξήγησε πως τόσο στη Μεσόγειο όσο και στις ΗΠΑ το μεγάλο πρόβλημα είναι η βιομάζα που έχει συσσωρευτεί στα δάση και μετατρέπει τις φωτιές σε μέγα-πυρκαγιές. «Η κλιματική κρίση είναι εδώ», τόνισε σε άλλο σημείο «και δίνουμε μάχες απέναντι στις πυρκαγιές. Στην Ελλάδα είχαμε δύο κύματα καύσωνα που ευνόησαν την εκδήλωση των πυρκαγιών.

Υπογράμμισε ότι «η Ελλάδα έχει αυξήσει τα πυροσβεστικά αεροσκάφη, τα ελικόπτερα και πυροσβέστες. Δαπανήσαμε 150 εκ. ευρώ τα δύο χρόνια για την πρόληψη των δασών. Γίνεται προετοιμασία ανοίγουμε αντιπυρικές ζώνες και λαμβάνουμε και άλλα προληπτικά μέτρα».

Ενεργή διαχείριση

Ο κ. Σκυλακάκης μίλησε για την «ανάγκη ενεργής διαχείρισης των δασών με την ανάμειξη και του ιδιωτικού τομέα».

Σύμφωνα πάντως με πληροφορίες, με τον τρόπο αυτό, δηλαδή τη συμμετοχή της αγοράς στον καθαρισμό των δασών, την αξιοποίηση της καύσιμης ύλης, ο δημόσιος τομέας συγκεντρώνει περισσότερους πόρους που μπορούν να διατεθούν στην πρόληψη και την αντιμετώπιση των πυρκαγιών.

Επιδοτήσεις για τον καθαρισμό και την αξιοποίηση της βιομάζας

Η βιομάζα

Ο κ. Σκυλακάκης επανήλθε σήμερα στο θέμα και με δηλώσεις του στον ΑΝΤ1 τόνισε ότι «δεν υπάρχει σήμερα πλήρης διαχείριση της δασικής βιομάζας στη βάση των μελετών που υπάρχουν».

Ο υπουργός μιλώντας και σε διεθνή μέσα ενημέρωσης πριν από περίπου 15 ημέρες επισήμανε ότι τα δάση στην Ελλάδα και τη Μεσόγειο έχουν συγκεντρώσει για δεκαετίες βιομάζα, καύσιμη ύλη, η οποία υπό συνθήκες καύσωνα και σε συνδυασμό με την εκδήλωση μία φωτιά πυροδοτούν τις υπερ-πυρκαγιές (mega fires).

Άρα κατά τον ίδιο για να σωθούν τα δάση θα πρέπει να καθαριστούν αλλά με μία οργανωμένη και ενεργή διαχείριση.

Στις δηλώσεις του στον ΑΝΤ1 ο κ. Σκυλακάκης σημείωσε ότι «θα πρέπει να βοηθήσουμε αυτή τη δραστηριότητα, της απομάκρυνσης μέρους της βιομάζας από τα δάση. Τη δραστηριότητα αυτήν την ασκούν οι δασικοί συνεταιρισμοί αλλά μπορεί να αναπτυχθεί και μία νέα οικονομική δραστηριότητα από τον ιδιωτικό τομέα. Μέρος της βιομάζας που θα βγαίνει από τα δάση θα αξιοποιείται στη συνέχεια για προϊόντα ξύλου, βιοκαύσιμα και άλλες χρήσεις».

Οι επιδοτήσεις

Σύμφωνα με πληροφορίες του ΟΤ, το σχέδιο που ετοιμάζει η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας και θα είναι σε θέση να παρουσιάσει στις αρχές του φθινοπώρου προβλέπει την παροχή κινήτρων.

Δηλαδή τη χορήγηση επιδοτήσεων σε δασικούς συνεταιρισμούς και εταιρείες για τον καθαρισμό των δασών.

Πιστοποίηση και αυστηρές προϋποθέσεις

Αλλά αυτό θα γίνεται με αυστηρές προϋποθέσεις. Όπως αναφέρουν αξιωματούχοι του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας οι επιχορηγήσεις θα δίνονται για πιστοποιημένη βιομάζα. Με πιο απλά λόγια αυτοί που αναλαμβάνουν να καθαρίζουν τα δάση και να απομακρύνουν την καύσιμη ύλη θα πρέπει πιστοποιημένα να παραδίδουν τις ποσότητες για άλλη χρήση: «Και όχι αυτή να φεύγει για την Αλβανία ή τη Βουλγαρία…», όπως τονίζουν στον ΟΤ οι ίδιοι αξιωματούχοι.

Άρα το σύστημα πιστοποίησης για τη χορήγηση της επιδότησης θα περιλαμβάνει και τους απολήπτες της βιομάζας που φεύγει από τα δάση.

Τη δραστηριότητα αυτή συνήθως ασκούν δασικοί συνεταιρισμοί, οι οποίοι υπάρχουν και ασχολούνται με τον καθαρισμό των δασών που βρίσκονται στη Βόρεια Ελλάδα.

Αυτοί οι δασικοί συνεταιρισμοί για να επιχορηγηθούν δεν θα αρκεί μόνο η πιστοποίηση της δραστηριότητας τους και της παράδοσης της βιομάζας σε επιχειρήσεις που θα αξιοποιούν την ύλη για την παραγωγή άλλων προϊόντων θα πρέπει να αναλαμβάνουν και τον καθαρισμό δασών στη Νότια Ελλάδα. Το όφελος τους θα είναι η αποκόμιση περισσότερων εσόδων από την πώληση μεγαλύτερων ποσοτήτων βιομάζας στην αγορά.

Αντιπλημμυρικά έργα

Ο κ. Σκυλακάκης τόνισε πως το προαναφερόμενο σχέδιο θα παρουσιαστεί στις αρχές του Φθινοπώρου.

Με τις δηλώσεις του στον ΑΝΤ1 υπογράμμισε επίσης πως αυτό που προέχει τώρα είναι η υλοποίηση των αντιπλημμυρικών έργων στις δασικές περιοχές που κάηκαν. Κι έπειτα οι αναδασώσεις με τη βοήθεια του ιδιωτικού τομέα.

Πηγή: Ο.Τ.